Sezar ve Augustus yönetiminde kapsamlı bir Sikke reformu uygulanmıştır. Bu reform şu şekildedir:
1 Aureus [Altın] eşittir 25 Dinar [Gümüş]
1 Denarius eşittir 4 Sesterz [Messing]
1 Sesterz eşittir 2 Dupondius [Bronz, daha sonra pirinç]
1 Dupondius eşittir 2 As [Kupfer]
1 As eşittir 2 Semis [Bakır/Bronz]
1 Semis eşittir 2 Quadrant [Bakır]
Değer şeması şu şekilde de gösterilebilir: 1 Aureus = 25 Dinar = 100 Sesterz = 200 Dupondius = 400 Asse = 800 Semis = 1.600
Quadrant [değiştir]3. yüzyıla kadar yapımında hiç altın kullanılmayan, sadece gümüş kullanılan Sikke basımı büyük bir alanda yerel olarak yapılmaya devam ediliyordu. Mısırlıların uzun süre kendi para birimi sistemleri bulunmaktaydı (altın dışında). İmparatorluğun para sistemi şeması yaklaşık iki yüzyıl boyu geçerli olmuş, 220’li yıllarda ortaya çıkan ve 270 yılından beri hızla ilerleyen enflasyondan beri de oldukça gereklilik kazanan çok sayıda başka sikke reformuna hizmet etmiştir. Erken ve geç imparatorluk döneminin çoğu Sikke’sinin ön yüzünde imparatorun portresi genellikle “Imperator Caesar (İsim) Augustus Pontifex Maximus - tribunicia potestate (Yıl) Consul (Yıl) Pater patriae” yazıtı ile (bazen farklı kısaltmalarıyla) birlikte resmedilmiştir. O dönemki görevleri tanımlayan yıl rakamları, bir Sikke’nin ve aynı zamanda bir arkeolojik buluntunun tarihlenmesi için en önemli yardım malzemesidir. Tüm Sikke’lerin açık bir şekilde tarihlendirmesi yapılamamaktadır (özellikle tribunicia potestas ile ilgili eksik bilgi olduğunda). İmparator Claudius yönetiminde ilk kez Sikke’lere aile fertlerinin de darp edildiği görülmektedir. Sikke’nin arka kısmında ise çok çeşitli tasvirler bulunmaktadır: Tanrılar, kişileştirilmiş ülkeler, nehirler ya da şehirler, hatta savaşla ya da politikayla ilgili başarıların yanı sıra dönemin imparatoru tarafından yapılan inşa projelerini anlatan resimler. Caracalla yönetiminde özel büyüklükte gümüş bir Sikke olan Antoninian çıkarılmıştır. Decius döneminde de kısa bir süre büyük bronz Sikke kullanılmıştır.
Roma sikkeleri imparatorlar yönetiminde giderek yürürlükten kalkmıştır; Sikke’lerle ilgili kalpazanlıklar ilk olarak Nero ile ortaya çıkmış ve Severern’den itibaren de bu süreç hızlanmıştır. Örneğin gümüş Sikke’ler 3. yüzyıl ortasında sadece 1/20 oranında gümüş içeriyordu. Kanlı bir ayaklanmadan sonra imparator Aurelian 270 yıllarında yeni bir Sikke reformu oluşturmaya çalışmıştır. Fakat bu girişim başarısız olmuştur ve bazı araştırmacılar tarafından da sonraki yıllarda gitgide artan enflasyonun sebebi olarak görülmektedir. Diokletian yönetiminde yeni bir sikke reformuna ilişkin uğraşılar artmaya başlamıştır. Böylece saf gümüş dinarlar ve bir kısmı gümüş olan yeni bir bronz Sikke olan Follis dökülmüştür. Büyük Konstantin 4. yüzyılın başında bir dizi yeni sikke çıkarmıştır: büyük bir altın sikke (Solidus), küçük bir gümüş Sikke (Siliqua) ve bir bakır Sikke (Centenionalis). Solidus başarı göstermiş ve yüzyıllarca istikrarını sürdürmüştür. Geç antik dönemde de Roma para birimi sisteminin temelini oluşturmuştur.
Erken ve geç imparatorluk döneminde sadece Roma ve Lugdunum Sikke yerleriydi. Taşralarda imparatorluğa ait daha küçük Sikke yerleri kısa bir dönem var olmuştur (burada değinildiği gibi söz konusu olan her bir şehre ait bakır ve bronz Sikke dökümleridir, özellikle doğu bölgelerde). Barbarların yağmaları ve imparatorlukta yaşanan krizler nedeniyle Sikke’lerin taşralara taşınması zamanla daha da tehlikeli olmaya başladığı için ilk olarak 3. yüzyılda Sikke basımı merkezileştirilmeye başlanmıştır. Bu gelişmeye paralel olarak sanatsal kalite ve Sikke basımında detaylara verilen önem de gitgide azalmıştır. Bu durum 4. yüzyılda izlenen bu gelişmelerden sonra 5. yüzyıldan itibaren damga yapımcılarının sanatsal yöndeki eksikliklerine bağlanmıştır. 5. ve 6. yüzyılda geç Roma sikke dökümü yavaş yavaş geleneksel motifleri koruyan erken ortaçağ (batıda), örn. Bizans (doğuda) Sikke döküm şekline dönüşmüştür.
Ostrom [değiştir]Doğu Roma (Bizans) Sikke’leri 5. yüzyıl içinde (Batı) Roma imparatorluk örneklerinden ayrışmaya başlamıştır. 6. yüzyılda da çok sayıda Sikke resmi ve birimleri (özellikle Solidus) yaygın olarak uzun süre kullanılmış olsa da imparator Anastasios 498 yılında Nümizmatikçilerin Bizans Sikke tarihinin “başlangıcı” olarak değerlendirdikleri yeni bakır Sikke’leri çıkarmıştır. Buna rağmen döküm resimleri zamanla değişimlere uğramıştır. Portrelerin sanatsal anlamda nitelikleri Justinian’dan sonra azalmış ve arka yüzlerinde tarihsel olaylara ilişkin betimlemeler de neredeyse hiç yapılmamıştır, aksine imparator için övgüsel betimlemeler görülmüştür. Herakleios’un Pers savaşıyla birlikte basımı yapılan ve Deus adiuta Romanis ("Tanrım, Romalılara yardım et") yazısını taşıyan, 615 yılında çıkarılan gümüş Sikke Hexagram oldukça önemlidir. Bu yazı, resmi dil olarak genellikle Yunancanın kullanıldığı Ostrom’daki en yeni Latince Sikke yazısıdır. Bir diğer ilginç sikke türü de 11. yüzyıldan beri basımı yapılan, anahtar formundaki kemer şeklinde kabartılmış Scyphaten’dir. İslam dünyasının sikkeleri kısmen doğu Roma-Bizans ve Sasani örneklerinin etkisinde kalmıştır. Bu Dinarların (Latince Denarius) en eskileri 7. yüzyılda basılmıştır. Ayrıca 13. yüzyıldaki Moğol istilası ön Asya Sikke geleneğini de beraberinde getirmiştir. İlk olarak Türkiye’nin ve İran’ın çıkışıyla birlikte bu bölgede yeniden Sikke basımına başlanmıştır.
Almanya’ya Yayılım [değiştir]Kavimler göçü zamanı germen İmparatorlukları 6. yüzyıla kadar, batı ve doğu Roma örneklerinden esinlenen ve dönemin imparatorlarının portrelerini resmeden ve şanın bir göstergesi olan Sikke basımları yapmışlardır.
Bilinen Tüm Roma Sikke Türlerinin Listesi [değiştir]Altın Sikkeler
Yarım Stater (İ.Ö. 215)
Stater (İ.Ö. 215)
20 Altın-Asse (İ.Ö. 3. yüzyılın sonu)
40 Altın-Asse (İ.Ö. 3. yüzyılın sonu)
60 Altın-Asse (İ.Ö. 3. yüzyılın sonu)
Aureus (İ.Ö. 100–324)
Quinarius aureus (İ.Ö. 45 324)
Semissis (230–600)
Solidus (307–1453)
Tremissis (307–500)
9 Siliquae ya da 1,5 Scripula (383-650)
Gümüş Sikkeler
Drachme (İ.Ö. 240- İ.Ö. 215)
Didrachme (İ.Ö. 280- İ.Ö. 215)
Yarım Litra (İ.Ö. 235- İ.Ö. 230)
Litra (İ.Ö. 300- İ.Ö. 240)
Çift Litra (Dilitron) (İ.Ö. 275- İ.Ö. 240)
Quadrigatus (İ.Ö. 235– İ.Ö. 212)
Denarius (İ.Ö. 211–6. yüzyıl)
Serratus (İ.Ö. 150– İ.Ö. 50)
Quinarius nummus (İ.Ö. 211– İ.Ö. 500 (?))
Yarım Victoriatus (İ.Ö. 210- İ.Ö. 100)
Victoriatus (İ.Ö. 210– İ.Ö. 100)
Çift Victoriatus (İ.Ö. 210- İ.Ö. 100)
Antoninian (214–294) (274 Aurelianus olarak?)
Argenteus (294–320)
Miliarense (320–620)
Siliqua (320–7. yüzyıl)
Bronz-, Bakır- ve Messing Sikkeleri
As (İ.Ö. 300–270)
Dupondius (İ.Ö. 300–280)
Semis (İ.Ö. 300–6. yüzyıl (?))
Sesterz (İ.Ö. 300–293)
Triens (İ.Ö. 300– İ.Ö. 80)
Quadrans (İ.Ö. 300–200)
Sextans (İ.Ö. 300– İ.Ö. 90)
Uncia (İ.Ö. 300– İ.Ö. 100)
Semuncia (İ.Ö. 300– İ.Ö. 200)
Quartuncia (İ.Ö. 215)
Bes (İ.Ö. 130)
Tressis (İ.Ö. 260– İ.Ö. 210)
Quincussis (İ.Ö. 215)
Decussis (İ.Ö. 215)
Dextans (İ.Ö. 210)
Dodrans (İ.Ö. 125)
Quincunx (İ.Ö. 250– İ.Ö. 200)
Follis (294–346)
Centenionalis (340–?)
Maiorina (346–395)